این یعنی تمام تحریمهایی که در سایهٔ برجام تعلیق شده بود، دوباره برمیگردد؛ تحولی که مستقیم و بیواسطه زندگی و معیشت مردم ایران را تحت تأثیر قرار میدهد. امروز صبر اروپا تمام شده است. جمهوری اسلامی دیگر نمیتواند با وعدهٔ «حسن نیت» و بازیهای دیپلماتیک از فاجعه بگریزد. اینبار ماشه بهراستی کشیده میشود.
وضعیتی بدتر از دهه هشتاد
فعالسازی مکانیسم ماشه یعنی بازگشت به شرایطی بدتر از دهه هشتاد خورشیدی؛ روزهایی که ایران بهعنوان تهدیدی جهانی زیر فشار تحریمهای فلجکننده قرار داشت. تفاوت امروز با آن دوران، عمق و گستردگی وابستگی اقتصاد ایران به سپاه است. جمهوری اسلامی اکنون یک کارتل شبهنظامی-اقتصادی است که از لبنان و سوریه تا یمن فعالیت میکند. هرگونه تحریم علیه سپاه و شبکههای مالیاش بهطور مستقیم به زندگی روزمرهٔ مردم سرریز میکند. اگر در دهه هشتاد سپاه تنها بخشی از اقتصاد بود، امروز تقریباً همهچیز به آن گره خورده است.
بنبست دیپلماسی
در ایران، بازگشت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تنش سیاسی در مجلس انجامیده است. تندروها دولت را تهدید به محاکمه کردهاند، قالیباف از سیاست موجود دفاع میکند و عراقچی تلاش به توجیه دارد، اما هیچکس پاسخ نمیدهد که چرا کشور بار دیگر در آستانه تحریمهای فلجکننده قرار گرفته است.
اروپاییها صریح میگویند «مذاکرات واقعی» تنها پس از آغاز روند ماشه امکانپذیر است. سخنگوی وزارت خارجه آلمان تأکید کرده که فعالسازی این مکانیسم دیگر موضوعی روی میز نیست، بلکه واقعیتی در راه است. در مقابل، مقامات جمهوری اسلامی همان تهدیدهای تکراری دربارهٔ «پاسخ سخت» را تکرار کردهاند.
پایان بازی
اینبار فرصت خریدن زمان وجود ندارد. حتی شبکههایی مانند بابک زنجانی هم دیگر نمیتوانند نجاتبخش حکومت باشند. جمهوری اسلامی دیگر در چشم جامعهٔ جهانی یک کشور نیست، بلکه یک گروه تروریستی تلقی میشود. از ابتدای انقلاب، سیاست خارجی جمهوری اسلامی با اشغال سفارت و گروگانگیری آغاز شد، با شعار «مرگ بر» ادامه یافت و امروز به مرحلهای رسیده که تمام جهان در برابرش صف کشیده است.
پیامد انسانی
بازگشت تحریمها تنها یک تحول در عرصه سیاست جهانی نیست؛ یک تراژدی انسانی است. هزینه این تحریمها را نه خامنهای، نه قاآنی و نه آقازادهها در مالزی و مونترال میپردازند. قربانیان واقعی، مردم ایران هستند؛ مردمی که با تحریم، سرکوب و فلاکت فرسوده شدهاند. امیدشان به عقلانیشدن حکومت بارها نقش بر آب شده و دیگر حاضر نیستند همان اشتباه تاریخی را تکرار کنند. ایران لقمه دهان جمهوری اسلامی نبود و نیست. این سرزمین توان ترمیم و برخاستن دوباره دارد. اما نسلی که قربانی تحریمها و سیاستهای ویرانگر شد، فراموش نخواهد کرد. این نسل به فرزندان و نوههای خود یاد خواهد داد که هیچگاه نباید دوباره به آخوند اعتماد کرد.
تازهترین «دستاورد» خامنهای و سپاه!
امشب در «برنامه»، با کنایه به «دستاورد»، به موضوع بازگشت تحریمها و تأثیر آن بر زندگی روزمره مردم ایران پرداختیم. مهمان اصلی برنامه شهیر شهید ثالث بود و مخاطبان از سراسر جهان در این مورد به گفتوگو پرداختند.
«برنامه با کامبیز حسینی» از فردا به مدت دو هفته مرخصی خواهد بود. شما میتوانید قسمتهای گذشتهٔ «برنامه» را در یوتیوب و وبسایت ایران اینترنشنال مشاهده کنید.